ykrycie kłamstwa nie zawsze jest łatwe. Ludzie często zwracają uwagę na takie wskazówki, jak spojrzenia, nerwowe gesty czy ton głosu, ale w rzeczywistości te wskazówki mogą być zawodne. Niektórzy ludzie wydają się spokojni, gdy kłamią, podczas gdy inni są zdenerwowani nawet wtedy, gdy mówią prawdę. Z tego powodu wielu psychologów behawioralnych zaleca, aby zwracać większą uwagę na zadawane pytania niż na gesty drugiej osoby.
W ostatnich latach badacze i eksperci w dziedzinie komunikacji i języka zauważyli, że pewne pytania strategiczne mogą znacząco zwiększyć prawdopodobieństwo wykrycia niespójności w czyjejś historii. Istnieje prosta technika oparta na dwóch kluczowych pytaniach, która pomaga wykryć sprzeczności, gdy dana osoba nie mówi całej prawdy.
Zasada tej metody jest prosta: kłamstwo wymaga większego wysiłku umysłowego niż mówienie prawdy. Kiedy ktoś wymyśla historię, musi pamiętać szczegóły, które właśnie wymyślił, zachować spójność historii i odpowiadać na nowe pytania, nie zaprzeczając temu, co już powiedział. Proces ten wymaga większego poziomu koncentracji i pamięci niż zwykłe opowiadanie o tym, co się wydarzyło.
Pierwszym pytaniem, które niektórzy specjaliści zalecają, jest poproszenie osoby o powtórzenie historii, ale w odwrotnej kolejności. Na przykład, jeśli ktoś opowiada o tym, co wydarzyło się w konkretnej sytuacji, można poprosić go o opisanie wydarzeń, zaczynając od końca i przechodząc krok po kroku wstecz.
Ta strategia działa, ponieważ prorocy prawdy łatwiej zapamiętują rzeczywiste wydarzenia, nawet jeśli zmieniają kolejność narracji. Z drugiej strony, ci, którzy wymyślili historię, mają trudności z jej uporządkowaniem, ponieważ historia nie opiera się na autentycznych wspomnieniach, lecz na improwizowanej konstrukcji.
Próba rekonstrukcji historii w odwrotnej kolejności zwiększa wysiłek poznawczy, co może prowadzić do dłuższych pauz, sprzeczności lub luk w narracji. Sprzeczności te nie dowodzą automatycznie, że ktoś kłamie, ale mogą wskazywać na konieczność dokładniejszej analizy historii.
Drugim kluczowym pytaniem jest pytanie o nieoczekiwane lub bardzo szczegółowe szczegóły dotyczące tego, co się wydarzyło. Możesz na przykład zapytać, jakie inne osoby były obecne, co działo się wokół Ciebie w tym czasie lub co wydarzyło się bezpośrednio przed lub po opisanej sytuacji.
Kiedy ktoś opowiada o prawdziwym wydarzeniu, zazwyczaj potrafi przywołać drugorzędne elementy kontekstu, nawet jeśli nie są one kluczowe dla historii. Należą do nich szczegóły dotyczące otoczenia, bliskie rozmowy lub drobne czynności, które miały miejsce w kontekście głównego wydarzenia.
Zobacz ciąg dalszy na następnej stronie
CIĄG DALSZY NA NASTĘPNEJ STRONIE
